Oziqlanishning ushbu komponenti inson evolyutsiyasida muhim rol o‘ynagan.
Manba: « Hi-Tech_Mail.ru ».
Yangiliklar Muallifi
Tadqiqotchilarning fikricha, go‘shtni qo‘lga kiritish va uni iste’mol qilish qobiliyati inson ajdodlarining taraqqiyot va keyingi evolyutsiya sari tashlagan muhim qadami bo‘ldi. Shuning uchun olimlar uchun qadimgi odamlar ushbu ozuqani qo‘lga kiritishda qanday strategiyalardan foydalanganini tushunish muhimdir. Ushbu jihat ilm-fan uchun ko‘p jihatdan sir bo‘lib qolmoqda, biroq Fairfield universiteti biologi-antropologi Frensis Forrest rahbarligida o‘tkazilgan yangi ishda unga oydinlik kiritishga harakat qilindi.
Go‘sht olish mexanizmini tushunish muhimdir, chunki u ajdodlar omon qolishning real muammolarini qanday yengib o‘tganini ko‘rsatadi. Ular xavf-xatarlardan qochgan holda oziq-ovqat topishlari, boshqa hayvonlar bilan raqobatga bardosh berishlari va o‘zgaruvchan sharoitlarga moslashishlari kerak edi. Bu jihatlarning barchasi inson qanday qilib Yer yuzidagi eng moslashuvchan mavjudotga aylangani haqidagi hikoyaning bir qismidir.
Jamoa hayvon suyaklarida o‘ziga xos izlar mavjudligini aniqlash uchun ularni tadqiq qildi. Xususan, ekspertlar Keniyadagi Kubi Fora formatsiyasidan topilgan 1,6 million yillik qoldiqlarni tahlil qilishdi. Ish, shuningdek, geologik ma’lumotlarni, qadimgi gominid tishlarining qoldiqlarini, yirik tuyoqlilarning qoldiqlarini o‘rganishni ham o‘z ichiga oldi. Turli hududlar uchun olingan natijalar o‘zaro solishtirildi, bu esa qadimgi inson xulq-atvoridagi qonuniyatlarni ko‘rsatishi mumkin edi.
Tahlil davomida olimlar suyaklarning holatiga, ulardagi kesiklar mavjudligi va o‘ziga xosligiga, mehnat qurollari va tishlardan qolgan izlarga, ilikni olish uchun qilingan siniqlarga hamda parchalanish xususiyatlariga e’tibor qaratdilar. Shunday qilib, odamlar hayvon o‘ljalariga qanday yetib borgani, ularni qanday tashigani va ishlov berganini aniqlashga muvaffaq bo‘lindi.
Dastlab, odamlar asosan passiv yondashuvdan foydalangan, ya’ni boshqa yirtqichlar tomonidan yaqinda o‘ldirilgan hayvonlarning o‘ljalarini yig‘ib olishgan deb taxmin qilingan edi. Biroq, tadqiqot shuni ko‘rsatdiki, gominidlar suyaklarida ancha ko‘p go‘shti bo‘lgan o‘ljalarni qo‘lga kiritishgan, shuningdek, go‘shtni saqlash va keyinchalik ishlov berish uchun ularni tashib ketishgan. Ular suyak iligini olish va go‘shtni kesish uchun turli xil tosh qurollardan foydalanishgan. Shu bilan birga, yirtqichlardan keyin qolgan o‘ljalarni terib olish izlari ham mavjud.
Tadqiqotchilar inson ajdodlari yashagan va ularning o‘ljasiga aylangan hayvonlarning toshga aylangan qoldiqlari va suyaklari to‘plamini hali to‘liq o‘rganib bo‘lishmadi. Ammo olingan ma’lumotlar shuni ko‘rsatadiki, hatto eng qadimgi gominidlar ham moslashuvchan taktikadan foydalanganlar: oddiygina o‘lja terib olishdan tortib, faol ovchilikkacha.
Avvalroq biz olimlarning fikriga ko‘ra, Sibirning qadimgi chorvadorlari nima bilan oziqlangani haqida so‘zlab bergan edik.
