Mutaxassislarning ta’kidlashicha, sog‘lom kattalar kuniga 7 soatdan 9 soatgacha uxlashlari kerak. Biroq tadqiqotlar shuni ko‘rsatadiki, ayollar, qoidaga ko‘ra, erkaklarga qaraganda biroz uzoqroq uxlaydilar. Ma’lum bo‘lishicha, qizlarning uzoqroq dam olishlari kerakligining sabablari ko‘p.
Manba: — «Factodrom.com»
So‘nggi yillardagi ilmiy tadqiqotlar ayol organizmiga dam olish uchun haqiqatan ham qo‘shimcha vaqt kerakligini tasdiqlaydi va bu shunchaki injiqlik emas, balki neyron aloqalar arxitekturasining murakkabligi hamda unikal kognitiv yuklamalar bilan bog‘liq bo‘lgan qat’iy biologik zaruriyatdir.
Asosiy sabab ayol miyasining ko‘p vazifalilik rejimida ishlash qobiliyatida yotadi. Kun davomida ayollar, qoidaga ko‘ra, har xil turdagi vazifalar va emotsional axborotni qayta ishlash o‘rtasida o‘tib-qaytib, bir vaqtning o‘zida miyaning ko‘proq bo‘limlarini ishga soladilar. Bunday intensiv foydalanish tufayli neyronlarga modda almashinuvi mahsulotlaridan «tozalanish» va energiya zaxiralarini tiklash uchun uzoqroq vaqt talab qilinadi. Lafboro Universiteti yetakchi somnologlari ayollarga erkaklarga qaraganda o‘rtacha 20 daqiqa ko‘proq uyqu zarurligini aynan ularning miyasi kun davomida kuchliroq charchashi va chuqurroq qayta yuklanishga muhtojligi sababli aniqlashdi.
Uzoqroq tiklanishni talab qiluvchi qo‘shimcha omil sifatida ayolning butun hayoti davomida uzluksiz o‘zgarib turadigan murakkab gormonal fon namoyon bo‘ladi. Hayz sikllari, homiladorlik va menopauza uyqu sifatiga sezilarli ta’sir ko‘rsatib, uni tez-tez bo‘lingan va kamroq samarali qiladi. Natijada, hatto jufti bilan bir xil vaqtni o‘rinda o‘tkazgan taqdirda ham, ayol xuddi shunday darajadagi tiklanishni ololmasligi mumkin.
Miya shunchaki jismoniy salomatlik va psixologik chidamlilik uchun javob beradigan chuqur uyquning barcha zarur fazalaridan o‘tishga ulgurmaydi. Shunday qilib, ayol uchun ortiqcha yarim soatlik uyqu — bu dabdaba emas, balki kognitiv funksiyalarni ushlab turish va asab tizimini barvaqt yeyilishdan hiya qilish uchun majburiy shartdir.
