Bu bahorda daraxtda birorta ham barg paydo bo‘lmadi. Ekspertlar tirik afsona endi yo‘qligini aynan shu tariqa tushunishdi
Manba: «Mail.ru Hi-Tech».
Yangiliklar muallifi
Qirollik qushlarni himoya qilish jamiyati rasman e’lon qildi: Shervud o‘rmonidagi «Mayor-Ouk» Katta emani o‘lik, deb xabar bermoqda BBC. Daraxtning yoshi 800 dan 1200 yoshgacha edi — aniq raqamni hech kim ayta olmaydi, chunki tana mag‘zi allaqachon chirib ketgan va yillik halqalarni sanab bo‘lmaydi. Afsonaga ko‘ra, Robin Gud o‘z odamlari bilan aynan uning ichi g‘ovak tanasida yashiringan.
Eman bir vaqtning o‘zida bir nechta omillar tufayli nobud bo‘ldi, biroq ularning hech biri alohida olinganda o‘limga olib kelmas edi. 2020-yildan boshlab Britaniyani ketma-ket besh mavsum davomida anomal issiq va quruq yoz qopladi. Rekord — 2022-yilning iyul oyi bo‘lib, unda harorat 40 darajagacha ko‘tarildi. Ilgari bunday holat umuman kuzatilmagan orol uchun bu falokatdir. Emanning ildizlari qurib qolgan tuproqdan suv olishga shunchaki ulgurmadi.
Shuningdek, har yili daraxt qoshiga yuz minglab odamlar kelishardi. Ular o‘n yilliklar davomida tana atrofidagi yerni toptashdi — tuproq xuddi asfalt kabi qattiq bo‘lib qoldi. Yomg‘ir suvlari singib ketmasdan, shunchaki yonidan oqib o‘tardi. Ildizlar kislorod va ozuqa moddalarisiz bo‘g‘ilardi. Daraxt atrofidagi panjara faqat 1970-yillarda o‘rnatildi, ammo o‘sha paytga kelib grunt allaqachon tuzatib bo‘lmaydigan darajada zichlashib bo‘lgandi.
1904-yilda og‘ir shoxlar sinib ketmasligi uchun ularning ostiga yog‘och tirgaklar qo‘yildi va metall zanjirlar tortildi. Keyinchalik tanadagi g‘ovaklar beton bilan to‘ldirildi, po‘stloqning bir qismi esa qo‘rg‘oshin, shisha tolasi va olovga chidamli bo‘yoq bilan qoplandi. Bularning barchasi ezgu niyatda qilingan edi. Ammo keksaygan emanlarning o‘z omon qolish strategiyasi bor: ular krotni kichraytirish hamda suv va ozuqa moddalari sarfini kamaytirish uchun yirik shoxlarini ataylab tashlab yuboradi. Sun’iy tirgaklar daraxtga buni qilishga imkon bermadi va u o‘zi allaqachon voz kechishi kerak bo‘lgan shoxlar uchun resurslarni sarflashda davom etdi.
2021-yilda loyihaga tuproq mikrobiologiyasi bo‘yicha mutaxassis jalb qilinganida, daraxt atrofidagi grunt taxmin qilinganidan ko‘ra ancha chuqurroq stress holatida ekanligi ma’lum bo‘ldi. Jamoa oxirigacha ishladi — yerni yumshatdi, mikroflorani tikladi, 2025-yilning yozida maxsus irrigatsiya quvurlari orqali ildizlarni sug‘ordi, biroq jarayon juda uzoqqa ketib bo‘lgan edi.
Eman o‘z joyida turishda davom etadi. Qurigan daraxt o‘rmon uchun tirigidan kam bo‘lmagan qiymatga ega: uning tanasi va shoxlarida qo‘ng‘izlar, qo‘ziqorinlar, qushlar va ko‘rshapalaklar maskan topadi. Chirish jarayoni bir necha o‘n yilliklarni egallaydi. Butun dunyo bo‘ylab Katta emandan olingan ko‘chatlar allaqachon o‘smoqda — ularning bir qismini 2013-yilda aktyorlar va mashhurlar, jumladan Devid Hasselxoff ham olgan. Shunday qilib, genetik jihatdan daraxt hech qayerga yo‘qolgani yo‘q.
Nobud bo‘lgani e’lon qilingan kun inglizlarga xos vazminlik va biroz absurd tarzda o‘tkazildi: emanning oldiga elektr furgonda Robin Gud kostyumidagi erkak keldi va daraxt tanasi yonida to‘satdan tashkillashtirilgan dafn marosimini o‘tkazdi.
Shuningdek, yaqinda Crocs «Lilo va Stich» multfilmi bo‘yicha sabo poyabzallarini chiqarishi haqida yozishgandi. Tafsilotlar maqolada.
